Cyfryzacja, automatyzacja, robotyka i wykorzystanie sztucznej inteligencji nieustannie rozszerzają się na dziedziny, w których jeszcze kilka lat temu nie mogliśmy sobie tego wyobrazić. Szczególnie wraz z pojawieniem się sztucznej inteligencji wiele branż zyskało silny impuls do rozwoju i nie możemy nie zastanawiać się, jak zmienia się świat wokół nas. 

 

Przyjrzyjmy się kilku konkretnym przykładom, które stały się już rzeczywistością i do których szybko się przyzwyczajamy:

• ✅ Rolnictwo – w rolnictwie wykorzystuje się modele sztucznej inteligencji, które analizują zdjęcia satelitarne i przewidują zbiory, zautomatyzowane szklarnie o minimalnym zużyciu wody lub autonomiczne traktory i drony rolnicze.
• ✅ Gastronomia i hotelarstwo – być może spotkaliście już roboty, które zbierają zużyte naczynia, lub chatboty AI, które obsługują rezerwacje, zameldowania i zapytania klientów w hotelach.
• ✅ Sztuka i branże kreatywne – istnieje już wiele narzędzi AI, które mogą tworzyć obrazy i dzieła sztuki według prostych specyfikacji. Być może widziałaś już niektóre z filmów deepfake.
• ✅ Archeologia – zdjęcia satelitarne i modele AI pomagają odkrywać starożytne stanowiska archeologiczne bez konieczności prowadzenia wykopalisk, a głębokie uczenie się pomaga w rekonstrukcji zniszczonych dzieł sztuki
• ✅ Moda i kosmetyki – już teraz można wirtualnie przymierzać ubrania i makijaż lub korzystać ze sztucznej inteligencji do analizy skóry i projektowania spersonalizowanych produktów kosmetycznych.
• ✅ Duchowość i religia – pojawiają się nowe chatboty oparte na sztucznej inteligencji, które mogą odpowiadać na pytania wiernych. 
• ✅ Sport i fitness – już teraz aktywnie stosuje się smartwatche wykorzystujące sztuczną inteligencję do analizy snu, regeneracji i wydajności oraz aplikacje, które mogą tworzyć spersonalizowane plany treningowe.
• ✅ Sądownictwo – w dziedzinie prawa możemy obserwować asystentów prawnych opartych na sztucznej inteligencji, którzy pomagają w sporządzaniu dokumentów prawnych lub przeglądaniu umów, a także modele predykcyjne, które na podstawie historycznych orzeczeń sądowych mogą przewidywać prawdopodobny wynik postępowania sądowego.

 

👉Jak rozwój sztucznej inteligencji wpłynął na Twoje życie osobiste i zawodowe? Czy przychodzą Ci do głowy inne przykłady wykorzystania nowoczesnych technologii i sztucznej inteligencji w życiu codziennym? Przyjrzyjmy się teraz wspólnie, jak technologie cyfrowe i narzędzia wpływają na świat pracy i jak mogą kształtować nasze życie zawodowe.

 

W 2023 r. Światowe Forum Ekonomiczne opublikowało raport „The Future of Jobs Report 2023” (WEF 2023), który zawiera kluczowe informacje na temat tego, jak w najbliższych latach będą ewoluować miejsca pracy i umiejętności potrzebne do osiągnięcia sukcesu zawodowego. Raport, który ukazał się już w czwartej edycji, analizuje oczekiwania pracodawców i pokazuje, jakie trendy technologiczne i społeczno-gospodarcze będą kształtować miejsce pracy przyszłości.

 

Przyjrzyjmy się teraz najważniejszym spostrzeżeniom, które należy wziąć pod uwagę podczas planowania rozwoju kariery i samokształcenia:

• ✅ Potrzeba ciągłego uczenia się i zdolności adaptacyjnych

Potrzeba uczenia się przez całe życie i umiejętność nadążania za zmianami ma kluczowe znaczenie, biorąc pod uwagę, że do 2027 r. ponad dwie piąte podstawowych umiejętności ulegnie zmianie w wyniku postępu technologicznego. Coraz ważniejsza będzie umiejętność pracy z AI i big data, analityczne i kreatywne myślenie.

• ✅ Rozwój pracy zdalnej i rozszerzenie sieci talentów

W następstwie globalnej pandemii Covid-19 nastąpiło przyspieszenie rozwoju pracy zdalnej, co dało wielu organizacjom możliwość współpracy z talentami z całego świata.

• ✅ Rozszerzenie wykorzystania narzędzi i technologii cyfrowych

Oczekuje się również, że do 2027 r. nawet 75% organizacji będzie korzystać z zaawansowanych technologii, takich jak sztuczna inteligencja, duże zbiory danych i przetwarzanie w chmurze. Doprowadzi to do wzrostu popytu na pracowników posiadających te umiejętności.

• ✅ Zmiany w popycie na pracowników

W związku z powyższymi zmianami wzrośnie również zapotrzebowanie na specjalistów w dziedzinie sztucznej inteligencji, analizy danych lub zrównoważonego rozwoju. Z drugiej strony, ze względu na automatyzację, spadnie popyt na stanowiska związane z rutynowymi zadaniami administracyjnymi. Na poniższym wykresie przedstawiono stanowiska, na które zapotrzebowanie spadnie najbardziej.

 

👉 Wpływ technologii cyfrowych i związanych z nimi zmian w ich wykorzystaniu na rynku pracy będzie miał znaczący wpływ na ścieżki kariery wielu pracowników. Z tego powodu ważne jest, aby być na bieżąco z aktualnymi trendami. Jednak nie wszyscy mają takie same warunki i dostęp do nowoczesnych technologii, co może powodować dalsze różnice. Przyjrzyjmy się teraz, jakie są te bariery i jak je pokonać.

 

Cyfryzacja, a zwłaszcza sztuczna inteligencja (AI), często budzą gorące dyskusje. Z jednej strony technologie te są potężnymi narzędziami, które mogą przynieść ogromne korzyści w nauce, pracy i życiu codziennym. Z drugiej strony ich wpływ nie zawsze jest pozytywny i rodzi ważne pytania dotyczące sektora edukacji.

 

Niektórzy badacze i edukatorzy twierdzą na przykład, że nadmierne poleganie na narzędziach cyfrowych może prowadzić do utraty umiejętności społecznych i poznawczych. W krajach skandynawskich zauważalny jest nawet powrót do bardziej tradycyjnych, analogowych form nauki. Powszechne są również obawy dotyczące uzależnienia od ekranów. W niektórych szkołach w różnych krajach uczniowie nie mogą korzystać ze smartfonów. Pokazuje to, jak poważnie edukatorzy traktują możliwy negatywny wpływ technologii cyfrowych na rozwój młodych ludzi.

 

Debaty te rodzą kluczowe pytanie: czy narzędzia cyfrowe rzeczywiście poprawiają aktywność mózgu i zdolność myślenia, czy też mogą je osłabiać? Niektóre badania wskazują na tę drugą możliwość — nadmierne korzystanie z technologii cyfrowych może ograniczać pewne zdolności poznawcze, mimo że narzędzia te zostały stworzone po to, by wspierać myślenie i uczenie się.

 

Z tym zagadnieniem wiąże się również pytanie, czy cyfryzacja przyczynia się do osłabienia myślenia dyskursywnego — zdolności do prowadzenia przemyślanego i opartego na argumentach dialogu. Jeśli tak, co może to oznaczać dla sposobu, w jaki będziemy w przyszłości nauczać, uczyć się i komunikować?

 

Kolejne obawy dotyczą ochrony danych, prywatności, nadzoru, zużycia energii i zrównoważonego rozwoju. Badacze zastanawiają się, czy cyfryzacja rzeczywiście jest „ekologiczna”. Zagrożenia obejmują cyberprzestępczość, wykorzystywanie danych przez rządy do celów nadzoru oraz brak przejrzystości. Choć usługi mogą wydawać się bezpłatne, użytkownicy często „płacą” za nie swoimi danymi osobowymi, przyczyniając się tym samym do zwiększania zysków firm.

 

👉 Więcej informacji na ten temat znajdziesz w naszym drugim module „Cyfryzacja, AI i (nie)sprawiedliwość ze względu na płeć”. Przyjrzyjmy się teraz bliżej innemu aspektowi cyfryzacji — nie wszyscy mają takie same warunki i dostęp do nowoczesnych technologii, co może prowadzić do pogłębiania nierówności. Jakie są te bariery i jak można je przezwyciężyć?