Η αυτοφροντίδα είναι μια πολύπλευρη έννοια που περιλαμβάνει πολλές διαφορετικές διαστάσεις. Στη βιβλιογραφία συναντάμε διαφορετικά μοντέλα, τα οποία δίνουν έμφαση σε παρόμοιες πτυχές. Η D. L. Stoewen (2017) διακρίνει οκτώ διαστάσεις της ευεξίας, οι οποίες μπορούν επίσης να αποτελέσουν ένα χρήσιμο πλαίσιο για την αυτοφροντίδα. Σε αυτές περιλαμβάνονται:
- ✅ Σωματική διάσταση (φροντίδα της υγείας και της σωματικής ευεξίας)
- ✅ Διανοητική διάσταση (διεύρυνση των γνώσεων και των δεξιοτήτων, διά βίου μάθηση)
- ✅ Συναισθηματική διάσταση (ενίσχυση της κατανόησης των συναισθημάτων, των αξιών, των σκέψεων και των στάσεών μας, ανάπτυξη ενσυναίσθησης και σεβασμού προς τους άλλους)
- ✅ Κοινωνική διάσταση (ανάπτυξη φιλικών και στενών προσωπικών σχέσεων, φροντίδα των άλλων και συνεισφορά στην κοινότητά μας)
- ✅ Πνευματική διάσταση (αναζήτηση και ανάπτυξη νοήματος στη ζωή, συμμετοχή σε δραστηριότητες που συμβάλλουν στην εξεύρεσή του)
- ✅ Επαγγελματική διάσταση (αξιοποίηση των γνώσεων, των δεξιοτήτων και των χαρισμάτων μας σε μια εργασία με νόημα, εξεύρεση προσωπικής ικανοποίησης στην επαγγελματική ζωή)
- ✅ Οικονομική διάσταση (γνώση του τρόπου διαχείρισης των οικονομικών μας, ώστε να καλύπτουμε τις βραχυπρόθεσμες και μακροπρόθεσμες ανάγκες μας)
- ✅ Περιβαλλοντική διάσταση (κατανόηση της επίδρασης του περιβάλλοντος στην υγεία και την ευεξία μας)
Ένα παρόμοιο μοντέλο συναντάμε, για παράδειγμα, στη S. Fisher (2016), η οποία, σε συνάφεια με την έννοια της αυτοφροντίδας, ονομάζει τις διαστάσεις αυτές χρησιμοποιώντας αγγλικούς όρους των οποίων τα αρχικά σχηματίζουν τη φράση
SELF CARE:
- S – Systemic (συστημική διάσταση)
- E – Emotive (συναισθηματική διάσταση)
- L – Luminescent (διάσταση της εσωτερικής φώτισης)
- F – Financial (οικονομική διάσταση)
- C – Cognitive (γνωστική διάσταση)
- A – Aptitudinal (διάσταση των ικανοτήτων)
- R – Relational (σχεσιακή διάσταση)
- E – Environmental (περιβαλλοντική διάσταση)
👉 Όλες αυτές οι διαστάσεις της αυτοφροντίδας επηρεάζουν τη ζωή μας και τον τρόπο με τον οποίο λειτουργούμε μέσα στις σχέσεις μας και στην κοινωνία. Και αυτό δεν είναι καθόλου μικρό πράγμα, έτσι δεν είναι; Μπορούμε λοιπόν μάλλον να συμφωνήσουμε ότι η αυτοφροντίδα δεν είναι ούτε πολυτέλεια ούτε εγωισμός. Χωρίς αυτοφροντίδα, θα εξασθενούμε και θα είμαστε πιο ευάλωτοι στην επιδείνωση της ψυχικής και της σωματικής μας υγείας. Ας δούμε τώρα, στην τελευταία ενότητα αυτού του κεφαλαίου, πώς μπορούμε να ενισχύσουμε καθεμία από τις διαστάσεις της αυτοφροντίδας.