Duidelijke doelen stellen is een belangrijke leiderschapsvaardigheid. Effectieve leiders definiëren hoe succes eruitziet en bouwen vervolgens gewoontes op om dit te bereiken. Met andere woorden: je moet doelen bepalen, maar ook dagelijkse gewoontes (systemen) aanleuren die je vooruithelpen. Dit deel van de module behandeld toegankelijke methoden – SMART-doelen, het maken van visieborden en koerscorrectie – met voorbeelden, zodat je elke methode kunt oefenen.
SMART-doelen
SMART-doelen zorgen ervoor dat je doelstellingen helder en actiegericht zijn. Het acroniem SMART werd geïntroduceerd door experts op het gebied van doelstellingen, aanvankelijk door George T. Doran, om goed gedefinieerde doelen te creëren. Het acroniem staat voor:
- S – Specifiek (Specific): Verduidelijk wat je wilt. Zeg bijvoorbeeld in plaats van “mijn communicatievaardigheden verbeteren”: “technieken leren om feedback te geven en ontvangen.”
- Meetbaar (Measurable): Voeg een meeteenheid of mijlpaal toe. Hoe ga je de voortgang bijhouden? Bijvoorbeeld: “van niveau A1 naar A2 gaan bij het leren van een taal”.
- Acceptabel/Haalbaar (Achievable): Stel een doel in dat je realistisch kunt bereiken met inspanning en middelen. Het moet je licht uitdagen, maar mogelijk blijven.
- Relevant: Koppel het doel aan je rol of waarden. Voor vrouwelijke leiders kan dit betekenen dat ze doelstellingen kiezen die aansluiten bij hun carrièrevisie of de organisatie-missie.
- Tijdgebonden (Time-bound): Geef het een deadline. “Tegen Q3” of “binnen zes maanden” creëert urgentie.
Enkele voorbeelden nodig? In plaats van een vage doelstelling zoals “Ik ga mijn leiderschapsvaardigheden vergroten,” kun je 3 SMART-doelen stellen zoals:
- “Ik zal mijn spreken-in-het-openbaar verbeteren door de komende 6 maanden minstens één presentatie per maand aan mijn team te geven en na elke sessie feedback te verzamelen.”
- “Ik zal vóór 31 augustus een online cursus op dit leerplatform over leiderschapsvaardigheden afronden en één nieuw concept toepassen in mijn huidige project.”
- “Ik zal de komende 4 maanden maandelijkse één-op-één mentorgesprekken inplannen met twee jongere collega’s om hun groei te ondersteunen en coachingstechnieken te oefenen.”
Visieborden/Droomkaarten (Vision Boards)
Visieborden zijn visuele collages van beelden, citaten en symbolen die jouw doelen en dromen vertegenwoordigen. Het stelt ons in staat om prioriteiten te stellen op verschillende levensgebieden, de voortgang te meten en helpt ons te focussen op het behalen van doelen die de belangrijkste rol in ons leven spelen. Psychologen merken op dat het bekijken van doelgerelateerde beelden helpt om na te streven en die doelen te bereiken. In de praktijk maken visieborden je ambities concreet en motiverend.

Evaluatie en correctie
Zelfs goed geplande doelen moeten mogelijk worden aangepast. Evaluatie in dit opzicht betekent regelmatig de voortgang beoordelen en flexibel je plan wijzigen indien nodig. Het zorgt ervoor dat je vooruit blijft gaan in plaats van vast te zitten in een niet-werkende strategie. Hoe doe je dat? Maak SMART-doelen en denk aan het volgende:
- Regelmatig beoordelen: Stel mijlpalen in om je status te controleren (maandelijks of per kwartaal). Vraag mezelf af: “Werkt mijn strategie? Ben ik op de goede weg?” Zo niet, pauzeer dan om te analyseren waarom dit gebeurt.
- Obstakels identificeren: Als je van de koers raakt, onderzoek dan waarom. Zijn prioriteiten veranderd, of bleek het doel te ambitieus? Als een geplande workshop bijvoorbeeld niet doorgaat, kun je alternatieve trainingen zoeken of de tijdlijn aanpassen. Het begrijpen van de oorzaak stelt je in staat je aan te passen (bijv. middelen herverdelen of meer hulp vragen).
- Aanpassen aan je huidige behoeften: Wijzig je aanpak zonder schuldgevoel. Breek een groot doel eventueel op in kleinere stappen of verleng de deadline die je voor jezelf had gesteld met een maand.
- Hulpmiddelen & Sjablonen: Je kunt spreadsheets voor het bijhouden van doelen of sjablonen voor projectplanning gebruiken. Je kunt ze maken op de manier die voor jou het meest geschikt is (op papier, Excel-spreadsheet of misschien in de vorm van een dagboek?) voor jouw specifieke SMART-doelen.
👉 Gedurende dit hele proces moet je onthouden dat het behalen van doelen dynamisch is. Houd je visie voor ogen, maar blijf flexibel. Onthoud dat elke techniek de andere versterkt, wat je helpt om heldere doelen te stellen en op koers te blijven, zelfs wanneer er uitdagingen ontstaan. Ben je klaar om te werken aan het doel om een betere leider te worden? Het volgende deel geeft je enkele praktische tips over hoe je op je pad kunt blijven.