Pytania do refleksji:

• Czym jest rzecznictwo?

• Co jest ważne w celu prowadzenia skutecznego rzecznictwa?

• Jakie kroki należy podjąć, aby zorganizować kampanię rzeczniczą na rzecz zmian, które chcesz wprowadzić?

W poprzednim rozdziale przedstawiliśmy sytuację kobiet w Europie, znaczenie zwalczania dyskryminacji ze względu na płeć oraz przykłady działań, które można podjąć w celu promowania równych praw kobiet i mężczyzn. Przedstawiliśmy również kroki prowadzące do zmiany według Kurta Lewina.

Jeśli zidentyfikowałeś obszar w swoim regionie/instytucji, który wymaga zmian w celu zapewnienia równości kobiet i mężczyzn lub zwalczania stereotypów dotyczących płci, i czujesz, że chcesz się tym zająć, zapraszamy Cię do podjęcia działań rzeczniczych. Pokażemy Ci krok po kroku jak to zrobić. 

Dostarczyliśmy Ci dane europejskie, które pomogą Ci rozpocząć proces odmrażania zmian. Teraz nadszedł czas, aby podjąć działania na poziomie lokalnym. Twoim zadaniem na etapie rozmrożenia jest zebranie danych lokalnych oraz przygotowanie listy korzyści, które wynikną ze zmiany istniejącej obecnie sytuacji. Poza poprawą warunków pracy czy jakości życia kobiet, może to być też poprawa relacji w miejscu pracy, zwiększenie budżetów rodzinnych, zmiana wizerunku itp. 

Po etapie rozmrożenia nadchodzi czas na działanie na rzecz wprowadzenia zmiany. 

 

Czym jest rzecznictwo?

Rzecznictwo to działania, których celem jest wpływanie na tworzenie korzystnych rozwiązań systemowych i finansowych umożliwiających odpowiadanie na potrzeby społeczności. 

Co to oznacza w kontekście równości płci? Jeśli zauważysz, że kobiety nie są świadome swoich praw, możesz, jeśli masz taką możliwość i zasoby, zorganizować jednorazowe szkolenie na ten temat lub opublikować broszurę. Jednak nie zawsze masz wystarczający wpływ lub możliwości, aby podjąć takie działania. W takich przypadkach możesz spróbować doprowadzić do sytuacji, w której osoby posiadające odpowiedni wpływ i zasoby podejmą potrzebne działania, np. zorganizują szkolenie.

Rzecznictwo kierujemy zatem do decydentów/ek. Są to przede wszystkim władze samorządowe i centralne. Możemy także kierować je do osób decyzyjnych w naszej firmie, w instytucji publicznej czy organizacji pozarządowej. 

Można być rzeczniczką interesów grup, do których się nie należy, po to, aby wesprzeć ich głos, a można być rzeczniczką grupy, której jesteśmy częścią. Wówczas mówimy o samorzecznictwie (self advocacy). 

Zachęcamy Cię, abyś była rzeczniczką rozwiązań, które przyniosą korzyść kobietom w Twojej społeczności, a więc i Tobie. 

 

Będąc zarazem rzeczniczką spraw kobiet jesteś też self-adwokatką.

 

Co jest ważne dla skutecznego rzecznictwa?

Celem Twoich działań rzeczniczych będzie uzyskanie poparcia decydentów, np. władz lokalnych, ale także przełożonych w pracy, dyrektorów szkół itp., dla rozwiązań korzystnych dla kobiet.

Aby być dobrą rzeczniczką, potrzebujesz:

• Motywacji – świadomości, dlaczego robisz to, co robisz.
• Celu i strategii działania – jasności co chcesz osiągnąć i jak zamierzasz to zrobić.
• Kompetencji – umiejętności komunikacyjnych i negocjacyjnych oraz znajomości

narzędzi rzeczniczych.

• Entuzjazmu i wytrwałości – energii, która sprawi, że inni uwierzą w to, co mówisz, ale także cierpliwości, ponieważ rzecznictwo nie jest działaniem jednorazowym, ale długotrwałą, regularną działalnością – procesem budowania poparcia, mobilizowania ludzi do wspólnych działań, podnoszenia świadomości na temat problemu i promowania rozwiązań.

 

Zastanów się nad swoją motywacją: w jakim stopniu kwestia, którą chcesz poruszyć, dotyczy również Ciebie? Jeśli tak, trudno może być zachować neutralność i dostrzec potrzeby i argumenty drugiej strony, aby skutecznie budować kontrargumenty.

Jeśli nie, wyzwaniem może być utrzymanie zaangażowania.

Kroki działań rzeczniczych

Wykres przygotowany przez autorkę

Aby rzecznictwo było skuteczne, należy najpierw zdefiniować problem/potrzebę, którą chcesz rozwiązać, określić swoje zasoby oraz zasoby dostępne w otoczeniu, w którym działasz. Następnie należy wyznaczyć cel rzecznictwa i zidentyfikować podmiot/osobę, która ma kluczowe znaczenie dla podjęcia decyzji. Kolejny krok to pozyskanie sojuszników i przeprowadzenie szeregu działań, w celu uzyskania ich wsparcia, aby ostatecznie wpłynąć na decydenta, który podejmie odpowiednie decyzje/działania. Na koniec ważne jest, aby ocenić skuteczność działań rzeczniczych.