Pytania do refleksji:

• Jakie są możliwości bezpośredniej reakcji na dyskryminację ze względu na płeć i nierówność?
• W jaki sposób reagować, aby wzmocnić pozycję kobiet jako świadkiń dyskryminacji lub mikro-nierówności oraz jako osób doświadczających  nierównego traktowania?

Zamrożenie zmian to proces, podczas którego ludzie, zwłaszcza ci znajdujący się w fazie oporu, mogą podważać ideę równości i zachowywać się w sposób dyskryminujący.  Twoje zachowanie w takich sytuacjach ma kluczowe znaczenie w budowaniu postaw równościowych, a tym samym zamrażaniu zmian. 

Reagowanie na nierówne traktowanie lub dyskryminację wymaga odwagi, empatii i uważności. Łatwiej jest reagować jako świadkini, niż gdy sytuacja dotyczy nas bezpośrednio. Dlatego tak ważna jest rola świadka/świadkini – reaguj, gdy ktoś posługuje się stereotypami płciowymi, podważa rolę kobiet lub traktuje kobiety i mężczyzn w sposób nierówny.

Nawet jeśli te zachowania nie są skierowane bezpośrednio do Ciebie, wciąż mają na Ciebie wpływ. Twoja reakcja sprawia, że stajesz się rzeczniczką swoich praw – mówisz głośno o swoich potrzebach, bronisz siebie i jednocześnie dajesz wsparcie innym kobietom.

Twoja reakcja ma znaczenie! Nasze zachowania kształtują postawy osób, które nieświadomie stosują stereotypy, a tym osobom, które robią to celowo wysyłamy jasny sygnał, że jesteśmy silne i nie akceptujemy nierówności.

Oto kilka kluczowych kroków, które pomogą Ci odpowiednio zareagować, zarówno jako osobie doświadczającej mikro-nierówności czy dyskryminacji, jak i świadkini takiej sytuacji:

 

• Zachowaj spokój, ale nie bądź bierna

Jeśli jesteś świadkinią: zareaguj – milczenie oznacza zgodę. 

Jeśli jesteś kobietą doświadczającą dyskryminacji: zadbaj o swoje bezpieczeństwo i zastanów się, czy możesz zareagować bezpośrednio, czy też lepiej będzie poszukać

 

• Pokaż, że nie zgadzasz się z takim zachowaniem
  

Zdystansuj się od danego stwierdzenia:

 „Nie zgadzam się z tym”.

„Nie uważam, żeby to było w porządku”.

 

• Edukuj i wyjaśniaj (jeśli jest to możliwe)

Jeśli sytuacja na to pozwala, porozmawiaj z osobą, która dopuściła się dyskryminacji – nie każdy zdaje sobie sprawę, że rani kogoś.

Zadaj pytania:

„Co masz na myśli?” 

„Czy zdajesz sobie sprawę, że to może być obraźliwe?” 

 

• Nazwij to, co się dzieje

Używaj prostych, jasnych słów:

„To, co powiedziałeś_aś/zrobiłeś_aś, jest krzywdzące i dyskryminujące”.

„To jest seksistowskie/rasistowskie/homofobiczne”.

• Wspieraj osobę doświadczającą dyskryminacji

Zwróć się bezpośrednio do tej osoby:

„Jak się czujesz?”

„Jestem po twojej stronie”.

„Czy mogę coś dla ciebie zrobić?”

• Jeśli to możliwe, udokumentuj incydent

Zapisz miejsce, czas, treść wypowiedzi lub działania. Zrób notatkę lub zdjęcie (jeśli jest to bezpieczne), aby poprzeć swoje zgłoszenie.

 

• Zgłoś dyskryminację

W pracy – przełożonemu, działowi kadr, związkowi zawodowemu. W szkole – nauczycielowi, pedagogowi, dyrektorowi. W miejscach publicznych – instytucjom (np. rzecznikowi praw obywatelskich, organizacjom antydyskryminacyjnym, policji- jeśli doszło do przemocy).

 

• Dbaj o siebie i innych!

Doświadczenie dyskryminacji może być bardzo stresujące – poszukaj wsparcia emocjonalnego lub psychologicznego.

 

Twoje interwencje wzmocnią równościowe zachowania i zmniejszą tolerancję dla zachowań dyskryminujących!